Wat is uw visie op isolatie?

“Ik heb in 2008 al verkondigd dat het isoleren van woningen de hoogste prioriteit moet krijgen om de CO2 uitstoot te verminderen. Mijn boodschap is: hou op met fossiele verbranding en het zoeken naar nieuwe voorraden olie en gas, want die verstoren het evenwicht. Wat overigens ook geldt voor de industrie en het bedrijfsleven die voor hun productieproces nog veelal fossiele brandstoffen gebruiken. Als je kijkt naar de cijfers uit het laatste IPPC-rapport over de opwarming van de aarde, dan baart me dat wel zorgen. Er zullen drastische maatregelen genomen moeten worden zoals elektrificeren van de productie en isolatie. Ik ben blij dat mijn partij D66 nu echt stappen wil zetten op klimaatgebied en verklaard heeft dat het klimaat het grootste probleem is. Het gaat hier om de toekomst van onze kinderen en kleinkinderen.”

Wat doet uzelf aan duurzaamheid?

“Ik heb mijn huis zo goed mogelijk laten isoleren. Voor zonnepanelen is mijn dak ongeschikt want er zijn te veel bomen die de zon weghouden rondom mijn huis. Daarom heb ik maar aandelen in een windmolen gekocht; daar heb ik nu indirect mijn duurzame elektriciteit van. Verder heb ik een hybride auto en eet ik ook geen vlees. Op allerlei fronten probeer ik zo duurzaam mogelijk te leven.”

Wat vindt u van de campagne ‘Zet ook de knop om?

“Het is een belangrijke campagne dat uit de koker komt van D66 en een eerste aanzet voor particulieren en ondernemers om op korte termijn energie te besparen door de verwarming lager te zetten, korter te douchen en de verlichting tijdig uit te zetten. Hoewel alle beetjes helpen, is het een druppel op een gloeiende plaat. Alle middelen zoals o.a. isoleren dienen we in te zetten om energie te besparen. Waar we uiteindelijk naar toe moeten is duurzame energie.”

Wie moet dat betalen?

“In het programma Spraakmakers vertelde ik dat de oplossingen voor het klimaatprobleem zéér betaalbaar zijn. Het is ‘vanzelfsprekend’ dat de industrie de kosten voor de klimaataanpassingen doorberekent aan de consument. Maar dan moeten bedrijven wél gelijke belasting betalen. Belangrijk is deze twee oplossingen te scheiden. Enerzijds een CO2-heffing, waarbij het evident is dat de extra kosten van de industrie bij de consument komen te liggen. (“De consument is namelijk óók een vervuiler.”) Anderzijds moet er gelijke belasting voor de industrie komen. ”Er komt momenteel meer geld terecht bij de dividenden van bedrijven, dan bij werkenden.” Beide maatregelen zorgen op de lange termijn voor een gelijke verdeling van de ‘klimaatlasten’. Ik wil ook dat de politiek klimaataanpassingen afdwingt. In no-time zal de industrie vervolgens aanpassingen gaan ontwikkelen, waardoor de prijs voor de consument weer daalt.”Wie moet het initiatief nemen om klimaatverandering te bewerkstellingen?
“Eigenlijk iedereen zowel de mensen als de overheid als het bedrijfsleven.
Ze zullen echter alleen meedoen als ze weten wat de ernst van de zaak. Ik heb het idee dat klimaatverandering nog niet tot iedereen doordrongen is en welke maatregelen we daarvoor moeten nemen. Want we zijn bezig de aarde te verwoesten. Er is wel een klimaatakkoord van Parijs uit 2015, maar die zijn alweer achterhaald. De aannames waarop de afspraken gebaseerd zijn, waren al vrij behoudend. Ze zeggen niet hoe we die klimaatdoelen gaan halen. Ik zou dat graag, gezien de ontwikkelingen zo concreet mogelijk ingevuld willen zien.”

Welke rol kan de politiek hierin spelen?

“Ik neem het de politici kwalijk dat ze niet flink genoeg zijn in de aanpak van het klimaatprobleem. In Nederland niet en wereldwijd niet. De macht ligt nu niet bij de politiek, maar hoe langer hoe meer bij het geld. De politiek moet weer duidelijk maken dat zij uiteindelijk de baas is.” Laat het niet aan de macht van het kapitaal over, onder het mom van de zegeningen van de vrije markt. Op zich geloof ik overigens zeer in de goede werking van markten en het innovatievermogen van bedrijven. En zeker in Nederland staan steeds meer bedrijven op die de verduurzaming oprecht willen versnellen; denk bijvoorbeeld aan de lancering van de Transitiecoalitie. Bedrijven willen inmiddels echt wel meewerken aan de energietransitie, en ze roepen de overheid op om hierin te sturen. Maar ook de wetenschappers zouden met hun kennis ove r het klimaatprobleem veel meer de barricaden op moeten gaan evenals de fabrikanten van installatietechniek en isolatie die hier een belangrijke rol in kunnen spelen door te innoveren. Een organisatie zoals Kiemt, die bedrijven helpt bij het verduurzamen en circulair probeert dat te stimuleren door een prijs die naar mij genoemd is: de Jan Terlouw Innovatieprijs. Een prijs die jaarlijks wordt uitgereikt aan de meest innovatieve en duurzaamste ondernemer van Oost-Nederland. Met deze prijs willen ze ondernemers stimuleren om met duurzame innovaties de maatschappij toekomstbestendig maken.”

Welke tips wilt u meegeven aan de isolatiebranche?

“Ik zou zeggen zoek de publiciteit op in (vak)bladen, televisieprogramma’s enz. en laat zien hoe je met isoleren niet alleen energie kunt besparen, maar ook geld kunt verdienen door een lagere energierekening. Het betekent wel dat je eerst moet investeren. Ik heb begrepen dat bij isolatie de terugverdientijd zeer kort is. Kortom in het hele traject van verduurzaming is voorlichting een belangrijk aspect en daar schort het nog weleens aan. Ook vind ik de maatregelen die genomen moeten worden op het gebied van verduurzaming te vrijblijvend. Wellicht moet er scherpere maatregelen komen en misschien wel een verplichting tot het nemen van duurzame maatregelen. Waarmee je twee prachtige dingen bereikt: het redden van de aarde voor onze kinderen en kleinkinderen en de gezondheidswinst die het oplevert voor onze maatschappij door minder CO2 uitstoot.”

Tekst: Loet van Bergen

De vreugde om elkaar weer te zien was duidelijk merkbaar in Essen: na een lange corona-gerelateerde gedwongen pauze bood de TI-Expo + Conference eindelijk een platform voor informatie en professionele kennisuitwisseling voor iedereen die meer wilde weten over de isolatie van industriële systemen in industrie en gebouwen.

TI-Expo: Succesvolle productshow

Op TI-Expo toonden de meer dan 60 exposanten alle aspecten van technische isolatie voor industrie en gebouwen. Samen met verschillende vertegenwoordigers van de industrie, verenigingen, bedrijven en partners bood de beurs technische programma-items, waaronder praktische lezingen en diepgaande informatieaanbiedingen. Een hoogtepunt was de Innovation & Experience Area, waar je technische innovaties kon ervaren en ideeën kon uitwisselen over de nieuwste ontwikkelingen.

De rol van isolatie bij energie-efficiency

Welke belangrijke rol technische isolatie speelt tegen de achtergrond van klimaatverandering en de daaruit voortvloeiende noodzaak om de energie-efficiëntie en daarmee de CO2 uitstoot te reduceren was alom vertegenwoordigd op de TI-Expo + Conferentie. TI-Expo projectmanager Christian Poell: “In de huidige situatie is het behalen van de klimaatdoelstellingen van de overheid van groot belang. We zijn verheugd dat de première van de TI-Expo + Conference succesvol was. Dit was echter alleen mogelijk door de steun en inzet van de industrie.” Henning en Thilo Könicke, Managing Directors van AFAG, organisatoren van TI-Expo, trokken ook een positieve balans: “Het was gewoon leuk om elkaar te ontmoeten en te beginnen met het nieuwe format. Wij zijn van mening dat alle aanwezigen in Essen goede gesprekken hebben gevoerd en zaken hebben gedaan.”

Expertise op het congres

Als onderdeel van de TI-conferentie spraken toonaangevende experts over onderwerpen op het gebied van energie-efficiëntie en duurzaamheid, normen en richtlijnen, digitalisering, onderzoek en ontwikkeling, evenals onderhoud en diensten. Op de twee dagen van het congres kwamen zo’n 80 deelnemers zich verdiepen in de hoogwaardige specialistische lezingen en met elkaar van gedachten wisselen. Stephan Schalm, lid van de Raad van Bestuur van de Rudolf Müller Media Group: “We hebben goed gereageerd op de conferentie. Er waren geweldige lezingen en een geïnteresseerd auditorium. Voor de deelnemers aan het congres was er veel praktische informatie over energie-efficiëntie en duurzaamheid in het kader van technische isolatie te beluisteren.” De sprekers Gyna Galvis, technisch specialist en teamleider bij KAEFER Laboratories, en Dipl.-Ing. Andreas Regel, Product Manager Insulation bij Bilfinger Arnholdt GmbH, gaven een gezamenlijk overzicht van relevante normen en richtlijnen, gericht op het verhogen van de energie-efficiëntie door isolatie in de industrie, waaronder DIN 4140, VDI 4610-1, de GEG- en EU-normen. Karlheinz Kermann, isolatie expert, gaf een vermakelijk overzicht van typische fouten in de installatiebouw die het leven van de isoleerder bemoeilijken. Prof. Dr. Oliver Opel van de West Coast University of Applied Sciences rapporteerde opnieuw over wat de nieuwe BTGA Rule 3.004 voor corrosiebescherming van pijpleidingen en fittingen bevat en welke technische hiaten hierdoor worden gedicht.

Praktijkvoorbeelden illustreren relevantie

Op de TI-conferentie maakten twee praktijkvoorbeelden van de werking van een installatie duidelijk welk enorm potentieel technische isolatie heeft op het gebied van energie-efficiëntie. Thomas Stangl, Managing Director Rudolf Duschek GmbH, en Andreas Wald, TIPCHECK-ingenieur van EiiF, rapporteerden over welke maatregelen voor gebouwbeheer werden geïmplementeerd in een kantoorgebouw in Wenen. Thomas Dekarski, Environmental and Energy Manager bij Nipro PharmaPackaging Germany, wijst ook op de maatregelen die in zijn bedrijf zijn toegepast als gevolg van een TIPCHECK: “In operationele en lopende operaties merkten we dat we veel energieverliezen hadden. Daarom hebben we externe hulp gezocht en samen onze bedrijfslocaties onder de loep genomen. Er werden eenvoudige maatregelen genomen die zichzelf snel terugverdienden, maar ook complexe leidinggeleiders werden opnieuw geïsoleerd om de energie-efficiëntie op dit punt te verbeteren.” Ook de paneldiscussie over het (onvoldoende) meewegen van afschrijvingstijden en de levenscycluskostenanalyse van isolatiemaatregelen bij de planning of het onderhoud van operationele systemen aan het einde van de eerste dag van de conferentie, werd met grote belangstelling gevolgd door het publiek. Onder leiding van Dr.-Ing. Rudolf Jürcke, voorzitter van de European Federation of Associations of Insulation Contractors (FESI), vertelden de deelnemers hun mening over het onderwerp, waaronder Thomas Dekarski van de kant van de operator en Andreas Gürtler, Foundation Director European Industrial Insulation Foundation (EiiF), die de vraag vanuit een politiek en associatie gerelateerd oogpunt beoordeelde. Dr.-Ing. Elke Rieß, technisch manager bij Armacell, bracht opnieuw het standpunt van de fabrikanten naar voren. Gerd Gollenstede, hoofd technische dienst bij KAEFER, belichtte ook het onderwerp van de discussie vanuit technisch of uitvoerend oogpunt.

Product van het Jaar Award

De prijsuitreiking voor het TI Award Product van het Jaar 2022 vond plaats als onderdeel van de TI-Expo + Conference. De winnaar was va-Q-steel, de nieuwste ontwikkeling van va-Q-tec. Elk jaar bekroont het vakblad Technische Isolierung de Product van het Jaar Award voor innovatieve producten en oplossingen op het gebied van technische isolatie. De prijsuitreiking voor de winnaar van dit jaar was va-Q-tec met het va-Q-stalen vacuümisolatiepaneel. Verder werden deelnemers op de shortlist – Schwartmanns Maschinenbau met het ULTRA-CUT lasersnijsysteem en Isopartner met de brandbeveiligingsdocumentatiesoftware FIRELOG – eveneens bekroond met een prijs.

Netwerken op de Borrel

De kroon op de eerste beursdag was het samenzijn, gepresenteerd door Knauf Insulation. In een gezellige sfeer en met muzikale begeleiding was er de mogelijkheid om persoonlijk van gedachten te wisselen, te netwerken en de beursdag op een ontspannen manier af te sluiten. Na de première vindt jaarlijks de TI-Expo + Conference plaats in Messe Essen. De volgende datum staat gepland voor woensdag 29 maart en donderdag 30 maart 2023.

Commentaar van de deelnemers op de TI Expo + Conferentie

Mike Westermann, algemeen directeur Schwartmanns Maschinenbau GmbH: “Het is gewoon geweldig dat de industrie weer een plek heeft om live samen te komen. De gesprekken hebben veel potentie, het is gewoon leuk en daarom zijn we hier.”

Marcel Goebel, CEO Goebel GmbH: “De sfeer op de beurs was uitstekend en onze verwachtingen werden ingelost. Omdat je alle klanten kent, is het alsof je thuiskomt.”

Dr. Rudolf Jürcke, FESI – Europese Federatie van Verenigingen van Isolatie aannemers: “Het is een absoluut hoogtepunt dat we na lange tijd – door Corona – nu weer een branchebijeenkomst van deze omvang hebben. We hopen dat deze industrie de juiste status krijgt, zowel in de politiek als in het bedrijfsleven. Want wat is een betere manier om energie-efficiëntie te bereiken dan door verstandige isolatie?”

Markus Biland Managing Director kijkt terug op een succesvolle beurs. De feedback van exposanten en bezoekers was dan ook zeer positief. “Mensen zijn blij om terug te zijn op een live beurs. Tijdens de beurs hebben we goede contacten opgebouwd. De belangstelling ging vooral uit naar de nieuwe MABI Bingo 16-Z Classic. Daarnaast de MABI 16-4Z EVO-pijplijn getoond, die tot 10 kant-en-klare pijpmeters/min kan produceren. Verder hebben we de MABI 3000E EVO Laser gepresenteerd met een nieuwe lasersnij-unit en technische aanpassingen.”

Hanko-family

Na een lange tijd zonder beurzen en evenementen was het eindelijk weer zo ver: de TI EXPO 2022 in Essen. Vol goede moed vertrok de HANKO-family met 8 man sterk richting Essen voor de beurs, uiteraard was onze Deutsche Mannschaft uit Hagen ook van de partij! Terugkijkend op de twee dagen in Essen was de beurs zeer geslaagd: onze stand was drukbezocht en er hing een goede sfeer. Bezoekers waren zeer te spreken over onze brede product range en onze positionering als ‘total supplier’ in de markt. Samen met onze partner JÖRG Machines waren we dé trekpleister van de beurs en trokken we veel bezoekers aan. We vonden het geweldig om al onze gewaardeerde relaties weer face-to-face op onze stand te mogen ontvangen. Daarnaast hebben we leuke gesprekken gehad met een hoop nieuwe gezichten, wat ons vertrouwen in de verdere uitbreiding van de HANKO-family alleen maar meer versterkt!

Bij dezen willen we dan ook graag melden dat HANKO zich na afloop van de beurs direct heeft ingeschreven voor de volgende editie van de TI EXPO op 29 en 30 maart 2023. Ook hier zullen we samen met onze partner JÖRG Machines weer te vinden zijn op precies dezelfde plek als dit jaar. Daarnaast staan we dit jaar wederom op de Industrial Heat & Power in de Brabanthallen in Den Bosch op 11, 12 en 13 oktober 2022. Meer informatie over deze beide beurzen zullen spoedig volgen! Namens de gehele HANKO-family: bedankt voor uw bezoek en tot de volgende beurs!
JÖRG Machines uit Dodewaard, kan terugzien op een succesvolle beurs. Zij aan zij met Hanko, wat een leuke interactie gaf. Er zijn veel gesprekken gevoerd met isolatiebedrijven wat zeker gaat leiden tot offertes. Veel bezoekers zowel uit Nederland en internationaal bezochten de stand waar de belangstelling vooral uitging naar de lasersnijmachines model 2010 evenals de kokerwals model 5610 en Kokerwals model 4960 waar JÖRG speciaal voor de beurs een actie had bedacht. Verder stond er op de stand een aantal voormachines, in handmatige uitvoering voor gebruik op locatie en voor gebruik in de werkplaats. Daarnaast één speciaal op de isolatie industrie gerichte elektrisch aangedreven uitvoering model 5330 en een kokerwals model 5610. JÖRG is ook weer present op de Industrial Heat & Power. In de tussentijd is het bedrijf ook te zien op TechniShow en Metavak. Beurzen zijn voor JÖRG een belangrijke plek om met ondernemers in contact te komen en noviteiten te tonen.

Netzch

Thermische isolatiematerialen zijn speciaal ontworpen om de warmtestroom te verminderen door warmtegeleiding, convectie en straling te beperken. Het bedrijf NETZSCH biedt een breed scala aan instrumenten voor de karakterisering van thermische geleidbaarheid waarbij voortdurend wordt gekeken in hoeverre thermische isolatiematerialen aan hun prestatieverwachtingen voldoen.

Fomicom

Het Belgische bedrijf Fomicom biedt hoogperformant gespoten PUR-schuim en isolatiegietschuim voor tal van industriële nichemarkten en grote bouwprojecten. Producten die snelle en eenvoudige isolatie van objecten, anticondensatie, tegen corrosieproblemen, injectie in mallen, luchtdicht maken mogelijk maken.

Hiltex

Hiltex produceert technische weefsels die worden ingezet bij bijzonder hoge temperaturen. Internationaal worden deze materialen gebruikt in productieovens, isolatie en bescherming tegen vuur en hitte voor o.a. buisisolatie, turbine isolatie, scheepsbouw isolatie, thermische procesinstallaties en over/ketel constructies.

Knauf

Op de beurs toonde Knauf Insulation een nieuwe online duurzaamheidstool hoe met de Knauf isolatieproducten gebouwen duurzamer gemaakt kunnen worden. Het biedt waardevol inzicht in hoe hiermee de milieu-impact van gebouwen verminderd kan worden.
Paroc en Foamglas toonden op de TI-Expo het complete gamma van innovatieve steenwolisolatieoplossingen, voor toepassingen van -265°C tot +700°C. Een team van deskundigen stond paraat om de isoleerder te informeren hoe door de stijgende energiekosten kunt tegengaan door optimale isolatie te kiezen bij akoestische toepassingen, CUI, brandisolatie en welke digitale ontwerp-en berekeningstools er zijn. Ons Quick Delivery Programma is speciaal ontworpen om u te helpen wanneer u dringende assistentie nodig heeft bij de levering van FOAMGLAS®-isolatiemateriaal op uw job site.

Deze isolatiematerialen bieden belangrijke voordelen in vergelijking met de bekende traditionele isolatiematerialen omdat je er bovenal beter en gezonder mee kan isoleren. Natuurlijk isoleren betekent dus ook kwalitatief én duurzaam isoleren. Een van de hoogwaardige natuurlijke isolatiematerialen op de markt, is hennep. Het is een uitzonderlijk snelgroeiend gewas en daardoor gemakkelijk en zonder kunstmatige meststoffen te produceren.

Milieuvriendelijk

Hennep groeit bovendien niet alleen heel snel. Wel tot vier meter in ongeveer 100 dagen tijd. Daarbij neemt het tijdens de groei ook nog CO2 in zich op. Van de hennepplant worden de harde vezels en schillen van de plant verwerkt tot rollen of platen die handmatig zijn bij te snijden en zo op maat kunnen worden aangebracht bij daken, vloeren en gevels. Met een lambda-waarde van 0,038 – 0,042 mag hennep isolatie zich een gemiddeld presterend isolerend materiaal noemen. Dankzij de weinig belastende productie en het ontbreken van schadelijke toeslagstoffen blinkt hennep wel uit in milieuvriendelijkheid. Hennep is bovendien ook van nature schimmeldodend en antibacterieel, waardoor er aan het isolatiemateriaal geen giftige stoffen tegen schimmel of ongedierte moeten worden toegevoegd. Wel heeft hennep een hogere brandklasse van E. Dit betekent dat hennep gemakkelijker brandbaar is. Vandaar dat in sommige gevallen brandvertragende middelen aan hennep toegevoegd zoals ammoniumfosfaat of soda toe.

Toepassingen

Hennepisolatie wordt veel toegepast in de ecologische bouw voor het isoleren van daken, vloeren en gevels en is gemakkelijk te verwerken en onder verschillende namen en uitvoeringen verkrijgbaar. Zo wordt er in de ecologische bouw veel gewerkt met kalkhennep dat een mengsel is van hennephout, hydraatkalk, mineraal additief en water en te verwerken is zoals traditionele kalkmixen en werkt als een isolator en vochtregulator. Het heeft niet de brosheid van beton en heeft daarom geen dilatatievoegen nodig. Het is een lichtgewicht isolatiemateriaal voor de meeste klimaten, dat isolatie en thermische massa combineert. Kalkhennep wordt in steeds meer ecologische bouwprojecten toegepast. Een mooi voorbeeld is Ecodorp in Boekel, een ecologisch dorp dat helemaal zelfvoorzienend is en meer energie opwekt dan dat het gebruikt. Dit mede dankzij milieuvriendelijke kalkhennep isolatie dat naast hoge isolatiewaarde ook voordelen heeft voor de gezondheid. Kalkhennep is namelijk dampopen en reguleert het vochtgehalte in huis. Dat is nodig want er is een gezonde luchtvochtigheid van 40-60%. Is het droger, dan krijgen we allerlei kwaaltjes. Is het vochtiger, dan krijgen we meer huismijt en schimmel. Daarnaast reguleert het ook de temperatuur en weert het schimmels en bacteriën en bevat geen giftige stoffen. Isoleren met hennep is in de industrie nog geen optie. Maar de ontwikkelingen staan niet stil en wellicht biedt hennep straks de mogelijkheid om leidingen mee te isoleren. Wat wel een ommezwaai zou betekenen voor de isolatiebedrijven.

Dedication for Isolation is jullie motto, waar uit zich dat in?

De toewijding die Hanko heeft voor isolatie is breed te zien. We werken hard aan het wegnemen van logistieke zorgen van onze klanten. Zo zorgen we er bijvoorbeeld voor dat het juiste materiaal just-in-time geleverd wordt. Op de werkplaats of op de diverse montage locaties. Pro actief meedenken, een strikte levering, korte levertijden en een hoge productkwaliteit: het zijn slechts enkele elementen waarin de toewijding die wij voor onze klanten hebben tot uiting komt. We meten onszelf een dienende rol aan. En dat wordt gewaardeerd. Het heeft voor groei gezorgd. We hebben kunnen uitbreiden naar Duitsland en staan op het punt een verdere groei te realiseren in Oost- en Midden-Europa.

Gaat de toewijding voor isolatie daarmee verder dan enkel dienend te zijn aan de klant?

De klant is voor ons het allerbelangrijkste. Daarvoor is het uiteraard noodzakelijk dat de kennis over isolatie en meebewegen in de ontwikkelingen die op macroniveau wereldwijd gaande zijn er ook is. Om een voorbeeld te geven: In onze adviesklussen wordt veel aandacht besteed aan het berekenen van de terugverdientijden van de investeringen in isolatie die worden aangegaan middels de energiebesparingen die er te behalen zijn. Daarmee kan onze klant voldoen aan de energiebesparingsverplichtingen die door het Ministerie van EZ en Klimaat zijn opgesteld.

Zie je daarin naast economische besparingen die te behalen zijn voor jullie klanten ook een maatschappelijke rol voor de isolatiebranche als geheel weggelegd?

Isoleren is een belangrijke factor in het behalen van de klimaatdoelstellingen die we onszelf hebben opgelegd. Dat geldt voor energiebesparing, maar zeker ook voor de reductie van de CO2 uitstoot. Met grotere isolatiediktes en bijvoorbeeld Aspen Aerogel superisolatie toepassingen kunnen nog grotere besparingen worden gerealiseerd. De kennis die er in onze branche is voor verduurzaming van isolatiesystemen is een onmisbaar element in het oplossen van de milieuvraagstukken waar we nu mondiaal voor staan. Daar hebben we als branche dan ook zeker een belangrijke taak in te vervullen.

Hoopvol voor de toekomst?

Aandacht voor verduurzaming van de wereld lijkt nu eindelijk serieus genomen te worden. Dat stemt mij persoonlijk positief. Het laaghangende fruit naar succes ligt naar mijn idee bij isoleren. Ons mooie vak zal daarmee actiever onder de aandacht komen. Dat is zeker een hoopvolle ontwikkeling.

Nog een laatste toevoeging?

Onze toewijding hebben wij als motto opgenomen in onze bedrijfspresentatie: Dedication for Insulation”. Dit zal ons helpen in verdere groei en dus geef ik dit graag ter afsluiting mee aan de lezers: “Dedication for Insulation” helpt onze branche vooruit!

Tekst: Chantal Fransen

“Tijdens de Metaalunie Samenwerkings Award in 2011 zagen we dat de winnaars uitermate succesvol waren. Toch stond daar geen letter op papier over de afspraken en wederzijdse verwachtingen! Aangezien de basis van elke succesvolle samenwerking ligt in het vertrouwen dat er is in elkaar, is het in principe dan ook niet nodig om een en ander schriftelijk vast te leggen. Daar komt nog bij dat als beide partijen direct vanaf de start juridisch adviseurs inschakelen de beoogde samenwerking nogal wat vertraging op kan lopen. Soms moet je gewoon vertrouwen op het onderlinge vertrouwen en eenvoudigweg een start maken, nog voordat er iets wordt vastgelegd. Belangrijk is wel dat partijen niet elkaars concurrent zijn en dat ook niet worden. Alleen als men complementair aan elkaar is en elkaar aanvult kan een succesvolle samenwerking worden bereikt.”

Wat als er kennis wordt gedeeld?

“Er zijn verschillende typen kennis. Kennis uit het publieke domein dat feitelijk voor iedereen voorhanden is en kennis die bedrijfsspecifiek is. Een samenwerking met een concurrerende partij is onwenselijk. Begeef je je beide echter op een andere markt in een andere klantenkring, dan vormt het delen van bedrijfsspecifieke kennis meestal geen bedreiging. Ondanks dat vastlegging van de afspraken niet persé een noodzakelijkheid is, zijn er wel redenen om dit toch wel te doen. Dit hoeft geen uitvoerige verslaglegging te zijn. Je kunt in dit geval van kennisdeling er eenvoudigweg voor kiezen om een geheimhoudingsbeding op te nemen in de samenwerkingsovereenkomst. Wordt er samengewerkt aan een nieuw product of dienst waar nieuwe kennis uit ontstaat dan is het verstandig om vast te leggen hoe hiermee om te gaan. Dat kan in de vorm van een octrooi. Maar het is hoe dan ook aan te raden om vast te leggen aan wie de kennis toekomt, onder welke voorwaarden er wordt samengewerkt en hoe je omgaat met de opgedane kennis in het geval er een einde komt aan de samenwerking. Kennis passeert altijd de revue. Het ligt aan de aard van de samenwerking of en hoe dit juridisch wordt ingebed in de overeenkomst.”

Niet elke onderlinge relatie is een samenwerking

“Er wordt al snel gedacht dat men samenwerkt met elkaar, terwijl in de praktijk het evenzo vaak slechts gaat om inkoop bij een andere partij. Inkoop van goederen, diensten of producten die verder verwerkt worden bij de andere partij of op een andere afzetmarkt worden weggezet. Hier zijn al wettelijke bepalingen voor vastgelegd. Als een samenwerkingsovereenkomst voldoet aan de kenmerken van zo’n bij wet geregelde overeenkomst, dan zijn de in de wet opgenomen regels ook van toepassing op de samenwerkingsovereenkomst. Dat kunnen dwingende bepalingen zijn, maar ook regels van regelend recht. In dat laatste geval kunnen afwijkende afspraken expliciet worden opgenomen in de onderlinge samenwerkingsovereenkomst. Het kan nogal diffuus zijn. Loop je hier tegenaan en heb je vragen, dan kun je als lid van de Metaalunie altijd gebruik maken van de expertise van onze afdeling ledenservice. Verschillende disciplines staan daar voor je klaar om je de ondersteuning te bieden waar je behoefte aan hebt.”

“Het is niet de samenwerking van de jurist, maar van de samenwerkende partijen.”

“Belangrijk is dat partijen vooraf al goed hebben nagedacht over hoe zij de onderlinge samenwerking zien vóórdat zij een jurist inschakelen. Het is dan wel niet noodzakelijk voor succes om een en ander vast te leggen. Het is zeker wel aan te raden. Zorg er dan wel voor dat de jurist die aangetrokken wordt niet de adviseur is van een van de partijen, maar dat het een onafhankelijke stem is die het belang van beide partijen in gelijke mate kan behartigen. De risico’s die er zijn en de verdeling ervan moeten kritisch worden bekeken en onderkend. Daarna stel je schriftelijk vast hoe er met de risico’s wordt omgegaan. Nu en in de toekomst. Mocht er in de toekomst een situatie ontstaan waar bewijsvoering nodig is, dan is het voor het beoordelen van de ontstane situatie prettig als er teruggevallen kan worden op schriftelijk vastgelegde afspraken. Juridisch advies en vastlegging is dan ook zeker aan te raden.Tekst: Chantal Fransen
Fotografie: Fred Schoenmakers

Het bedrijf is vooral gespecialiseerd is in het vervaardigen van constructies t.b.v. industriële isolatie, voor onder andere ketel, tankleiding en apparatenbouw. Onze grote kracht is het meedenken in oplossingen, het snel kunnen schakelen en op tijd kunnen leveren. Alles in overleg met onze opdrachtgevers.

Werkwijze

We hanteren een vaste procedure voor onze klanten. In de praktijk krijgen we de specificaties van de constructies meestal aangeleverd via de inkoopafdeling van onze klanten. Het is meestal een tekening waar in hoofdlijnen de omschrijving staat van de constructie. Aan de hand daarvan maken we een offerte. Het is echter niet zo dat wij de tekening klakkeloos overnemen omdat wij gezien onze ervaring denken dat het soms anders of beter kan of goedkoper. Hoewel we geen concessies doen aan de kwaliteit.

Medewerkers

Bij van Rietschoten werken in totaal 6 gekwalificeerde medewerkers, waar Leo bijzonder trots op is. Vanwege familieomstandigheden, ben ik er een tijdje tussen uit geweest en hebben twee van mijn medewerkers Stephen en Joey, het bedrijf volledig zelfstandig geleidt.

Innovatie

Aan het assortiment producten heeft Van Rietschoten een nieuw product toegevoegd: Flensprotectie/flenslekkage indicatie. Met dit product is lekkage snel zichtbaar, zonder dat eerst heel de isolatie met het product verzadigd raakt, en voor gevaarlijke situaties kan zorgen. De voordelen zijn evident:

• Lekkage direct zichtbaar
• Biedt persoonlijke bescherming
• Simpel te monteren
• Leverbaar in alle maten
• Alle uitvoeringen bespreekbaar
• Lekpijpjes leverbaar in alle gewenste lengtes

Het product biedt daarbij de mogelijkheid om door te isoleren als de druktest nog niet is uitgevoerd. Denk bijvoorbeeld bij een grote stop, waar normaal pas aan het eind alle flenskappen gemonteerd kunnen worden. Ook ideaal als de flenskappen met polyurethaanschuim geïsoleerd worden.

Toekomst

Op de vraag hoe Leo de toekomst ziet, heeft hij nog geen duidelijk beeld voor ogen. Ik ben nu 63 jaar en op een leeftijd gekomen dat ik het eigenlijk rustiger aan wil gaan doen. Voorheen werkte ik dag en nacht, dan was ik in de werkplaats aan het werk en zat onder de zwarte vegen van het lassen en slijpen en kwam er een klant aan mij vragen of de baas ook aanwezig was. Maar die tijd is voorbij. Nu hou ik me nog bezig met de administratie, en het ondersteunen van Stephen en Joey. We kunnen nog wel even doorgaan met te vertellen wat wij allemaal doen, maar de bijgevoegde foto s zeggen meer als woorden.

Waarom staalconstructies brandwerend isoleren?

In geval van brand moet een staalconstructie een zekere stabiliteit kunnen garanderen. In functie van bezetting, opslag, bedrijfscontinuïteit, leefmilieu/gemeenschap of het voorkomen van slachtoffers, kan de brandweer, ingenieur of een andere partij een hogere brandweerstand eisen. Door het aanbrengen van een brandwerend materiaal kan men de brandweerstand, dus stabiliteit, van een staalconstructie verhogen.

Conlit Steelprotect Board

Conlit Steelprotect Board is een isolatieplaat gemaakt van het onbrandbare materiaal steenwol. Steenwol heeft de bijzondere eigenschap dat het een zeer hoog smeltpunt heeft: het verdraagt temperaturen tot boven de 1.000 °C. Dit maakt de plaat uiterst geschikt voor het brandwerend beschermen van staalconstructies. Conlit Steelprotect Board is volgens Europese normen getest op brandwerendheid en levert uitstekende prestaties in een range van 30 t/m 240 minuten.

Eenvoudige montage

De brandwerendheid van Conlit Steelprotect Board is niet het enige voordeel van de isolatieplaat. Het product is ook makkelijk te verwerken: een absolute voorwaarde als je boven je hoofd moet werken. De platen kunnen met behulp van een isolatiemes of stanleymes eenvoudig op maat worden gesneden; zaagmachines zijn niet nodig. Behalve groot verwerkingsgemak is de isolatieplaat stabiel en stevig dankzij zijn densiteit. En omdat het materiaal geen water absorbeert, kan het in een open bouwsituatie worden verwerkt.
rockwool.nl/steelprotect

Nu ook EPD’s voor Tubolit-producten

Als eerste fabrikant van flexibele technische isolatiematerialen publiceerde Armacell al in 2015 onafhankelijk geverifieerde milieuproductverklaringen. Deze informatie is nu geactualiseerd en gecertificeerd door het Institut für Bauen und Umwelt e.V. (IBU) op basis van de nieuwe en uitgebreide norm EN 15804:2020-03. Nieuw zijn de milieuproductverklaringen voor AF/ArmaFlex Evo, NH/ArmaFlex Smart en Tubolit, het PEF-gamma van de isolatiefabrikant. Deze laatste werden gecertificeerd door het Poolse Instituut voor Bouwtechnologie (Instytut Techniki Budowlanej – ITB). De IBU- en ITB-instituten zijn geverifieerde leden van het Europees Platform voor EPD-programmahouders en LCA-specialisten. Als overkoepelende organisatie van nationale EPD-programmabezitters in Europa pleit “ECO-Platform” voor de totstandbrenging van een Europees kernsysteem voor EPD’s.

In de milieuproductverklaringen worden alle voor het milieu relevante eigenschappen van een product op transparante, begrijpelijke en onafhankelijke wijze gepresenteerd op basis van levenscyclusanalyses. Ze geven informatie over het milieueffect van Armacell-producten gedurende hun hele levenscyclus: het hele proces wordt in aanmerking genomen – van de winning van grondstoffen, via productie, vervoer en installatie in het gebouw, tot het einde van de gebruiksfase.

Compliance Product Cards voor Duurzame Bouwprojecten

i”Duurzaam bouwen wordt steeds belangrijker. Groene gebouwen beschermen het milieu en vergen minder energie. Met onze milieugebonden productverklaringen leveren wij transparante en wetenschappelijk onderbouwde gegevens die architecten, planners en aanbestedende diensten in staat stellen de duurzaamheid van hun ontwerpen te evalueren en te optimaliseren”, legt Georg Eleftheriadis, Armacell Manager Technical Marketing EMEA, uit. “Als pionier in onze sector bieden wij ‘Compliance Product Cards’ aan voor het gebruik van onze producten in duurzame bouwprojecten. Zij geven in detail aan welke bijdrage onze producten kunnen leveren in de verschillende programma’s. Wij bieden nu voor het eerst Compliance Product Cards aan voor onze Tubolit-producten.”

Briljante energiebalans

Isolatiematerialen behoren tot de weinige industrieel vervaardigde producten die tijdens hun levensduur meer energie besparen dan voor hun productie nodig is. Dit maakt ze op zich duurzaam. Uit een vergelijking van de in de levenscyclusanalyse van Armacell vastgestelde primaire energie-input met de energiebesparingen van de producten blijkt dat door het gebruik van ArmaFlex isolatiematerialen 140 keer meer energie wordt bespaard dan er wordt gebruikt bij de vervaardiging, het vervoer en de verwijdering van de producten. De energie die nodig is om ArmaFlex te vervaardigen, heeft zichzelf doorgaans in slechts 50 dagen terugverdiend. De milieuverklaringen voor producten doen niet alleen uitspraken over het gebruik van energie en hulpbronnen, maar bevatten ook informatie over de vraag of en in welke mate de producten van invloed zijn op bijvoorbeeld het broeikaseffect, verzuring, eutrofiëring en smogvorming.

Optimale technische isolatie

De bouw is een van de meest grondstof- en energie-intensieve industrieën. Het is ’s werelds grootste afzonderlijke bron van grondstoffengebruik en de grootste uitstoter van broeikasgassen. Ongeveer 30 % van alle grondstoffen wordt gebruikt voor de bouw en het onderhoud van gebouwen. 30 tot 40 % van de broeikasgassen is afkomstig van de bouw, het gebruik of de verwijdering van gebouwen. In de geïndustrialiseerde landen gaat veel energie naar vervoer en industrie, maar het grootste deel – ongeveer 40 % van het Europese energieverbruik – komt voor rekening van de bouwsector. Om aan de groeiende vraag naar energie te voldoen en het klimaat te beschermen, moet de energie-efficiëntie in de bouwsector verder worden verbeterd. De sleutel tot energie-efficiëntie is isolatie. Optimale technische isolatie is een van de eenvoudigste, goedkoopste en snelste maatregelen om de energie-efficiëntie te verhogen.

Dirk Mulder is werkzaam bij Bunge Loders Croklaan op de Maasvlakte en vertelde dat de eerste aanleiding om te gaan isoleren voortkwam uit een voorstel om de werkomstandigheden te verbeteren. Het voorstel was om de ruimte beter te ventileren door meer buitenlucht toe te laten via extra ventilatieopeningen. Daarmee werd de oorzaak, namelijk warmte van de filters niet aangepakt. De oorzaak voor de hoge temperaturen in de ruimte met zogenaamde “vertical leaf filters” (VLF) was de warmte die van die filters afkomstig is. De filters waren ±1mtr aan de bovenkant niet geïsoleerd en konden aan het oppervlak opwarmen tot ca. 100 °C. In plaats van meer te ventileren is gekozen voor het isoleren van de filters.
Omdat er gewerkt wordt met plantaardige oliën en omdat de filters bestaan uit meerdere delen waarbij veel manuele handelingen nodig zijn lag het isoleren met de gebruikelijke systemen en materialen niet voor de hand. Toch kon er een materiaal gevonden worden dat geschikt was en aangebracht kon worden op de filters. Het gaat om een isolatiemateriaal van rubber dat bestand is tegen de componenten uit de oliën en dat geschikt is voor lastig te isoleren oppervlakken. Chabel levert en monteert dit isolatiemateriaal en is nauw betrokken bij de toepassing ervan.

Bunge Loders Croklaan heeft zelf uitgezocht hoe en waar het materiaal diende te worden aangebracht en op basis van verschillende testen is samen met Chabel gekozen voor een bepaalde materiaalsamenstelling. Inmiddels zijn op de Maasvlakte verschillende filters (in totaal zo’n 44 filters), leidingwerk en de deksels van hoge druk stoomketels voorzien van isolatie op een zodanige wijze dat het oppervlak minder warm wordt dan 60 °C.

Binnen de CINI norm (Commissie Isolatie Nederlandse Industrie) voor isolatie is met name gekeken naar het onderdeel “personal protection” en op basis hiervan zijn plekken met een temperatuur hoger dan 60 °C geïsoleerd. Dit resulteert in een veiligere werkomgeving en een beter klimaat om in te werken.

Het reinigen van de isolatie is eenvoudig uit te voeren met warm water, mits er niet met hoge drukspuiten op het materiaal wordt gespoten. Verder is er bij de installaties die in bedrijf zijn met deze isolatie geen behoefte aan onderhoud door de leverancier. Eventuele beschadigingen kunnen gemakkelijk hersteld worden door de beschadiging af te smeren met vers component.

Bijkomend voordeel is uiteraard de energiebesparing. Per VLF-filter bedraagt die ca. 3 kW continu en bij de energieprijzen van eind 2020 komt de terugverdientijd op ca. 2,5 jaar uit.

De firma Chabel, die de isolatie heeft aangebracht bij Bunge Loders Croklaan, maakt duidelijk dat de isolatie in overleg met de opdrachtgever is aangebracht. Door in de ruimte de VLF-filters te isoleren is het werkklimaat aanzienlijk verbeterd en was de uitbreiding op ventilatieopeningen niet meer nodig.

Bunge Loders Croklaan heeft gedurende de voorbereiding, het ontwerp en het aanbrengen van de isolatie steeds meegedacht en samengewerkt met Chabel.

Het is zeker niet zo dat alle bedrijven zo nauw betrokken zijn bij het isoleren van installaties als Bunge Loders Croklaan. Bij veel bedrijven wordt de isolatie overgelaten aan het isolatiebedrijf en wordt meestal op prijs geselecteerd. Door als opdrachtgever bij het aanvragen en beoordelen van offertes niet alleen op de prijs te letten kan de prestatie van de isolatie verder verbeteren.

De besparingen voor isolatie van filters zijn hieronder in een algemeen voorbeeld toegelicht.

Chabel heeft voor een filter met een diameter van 1500 mm uitgerekend wat het kost om te isoleren:

Bij de toegepaste isolatie bedragen de kosten ca. € 2400 inclusief montage. De terugverdientijd bij een temperatuur aan het oppervlak van het filter (zonder isolatie) van 110 °C en een aardgasprijs van € 0,25/Nm3 bedraagt ca. 1,5 jaar.

In de kosten voor het aardgas zijn geen kosten doorberekend voor CO2, als die wel meegenomen worden zal de terugverdientijd korter zijn.

In 2014 heeft Epro Consult in opdracht van de ketenorganisatie MVO en met ondersteuning van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) een workshop georganiseerd waarop Chabel een toelichting heeft gegeven op de toepassingsmogelijkheden van de door hen toegepaste isolatie. Bedrijven uit de margarine-, vetten- en oliënindustrie (MVO) konden daar kennis nemen van het isolatiemateriaal. Dit materiaal van Chabel is met name geschikt voor lastig te isoleren oppervlakken zoals filters en heeft als voordeel dat er geen aantasting door de gebruikte oliën plaatsvindt en er ook geen olie door het materiaal wordt opgenomen.

Sinds 2014 is deze isolatie bij diverse bedrijven in de eetbare olie industrie toegepast en inmiddels ook in de petrochemie. De nieuwe generatie van het materiaal is verder ontwikkeld en is ook onbrandbaar.